De oorlog in Oekraïne laat zien dat moderne oorlogvoering fundamenteel verandert. Drones maken het steeds moeilijker om troepen en materieel te verbergen, kunstmatige intelligentie versnelt militaire besluitvorming en goedkope precisiewapens maken het slagveld dodelijker dan ooit.

De Oekraïne-oorlog is geen blauwdruk voor elke toekomstige oorlog, maar wel het belangrijkste praktijkvoorbeeld van hoe grootschalige oorlogvoering tussen moderne krijgsmachten eruit ziet op het Europees continent.

Maar welke lessen uit Oekraïne zijn ook relevant voor een toekomstig conflict tussen Rusland en de NAVO?

In de nieuwe HCSS-studie Lessons That Transfer: Observations from the Russo-Ukrainian War for European Land Forces onderzoeken Tim Sweijs, Jan Feldhusen, Markus Iven en Björn de Heer welke ontwikkelingen Europese landstrijdkrachten serieus moeten nemen in de komende drie tot vijf jaar.

De auteurs identificeren vier belangrijke lessen: het slagveld wordt steeds transparanter, AI versnelt de verwerking van militaire informatie, leiderschap en aanpassingsvermogen blijven doorslaggevend, en precisiewapens zijn op grote schaal beschikbaar geworden.

“Het slagveld is fundamenteel veranderd. Verbergen wordt steeds moeilijker, terwijl de snelheid waarmee informatie wordt verwerkt en doelen worden aangevallen sterk toeneemt,” zegt Dr. Tim Sweijs, directeur onderzoek bij HCSS. “Legers die zich niet aanpassen aan deze realiteit lopen het risico de volgende oorlog te voeren met aannames uit de vorige.”

Volgens het rapport moeten Europese landen sneller investeren in drones, anti-dronesystemen en elektronische oorlogvoering. Tegelijkertijd waarschuwen de auteurs dat technologie alleen niet voldoende is. De oorlog in Oekraïne laat zien dat goed leiderschap, effectieve training en het vermogen om snel te leren en te innoveren minstens zo belangrijk blijven.

“De belangrijkste vraag is niet wat er vandaag in Oekraïne gebeurt, maar welke ontwikkelingen ook bepalend zullen zijn in een toekomstig conflict tussen Rusland en de NAVO,” aldus Sweijs. “De lessen die nu zichtbaar zijn, moeten worden verwerkt in investeringsbeslissingen, oefeningen en militaire plannen – voordat Europese militairen ze onder oorlogsomstandigheden opnieuw moeten ontdekken.”

Europese landen hebben volgens de onderzoekers slechts een beperkt tijdsvenster om de meest urgente lessen om te zetten in militaire capaciteit.

Experts

© The Hague Centre for Strategic Studies