Research
De Kennisregio aan Zee—bestaande uit Den Haag, Delft, Leiden en Zoetermeer, aangevuld met stedelijk Rotterdam—staat voor grote geopolitieke, technologische en ecologische uitdagingen. Om de regio toekomstbestendig te maken is een langetermijnstrategie nodig die inzet op kennisgedreven, hoogwaardige en exportgerichte economische activiteiten. In opdracht van de Kennisregio Aan Zee onderzocht HCSS welke bestaande en opkomende economische ecosystemen de meeste potentie hebben voor 2050 en daarna.
De regio bezit een sterk fundament. Den Haag herbergt een unieke concentratie aan internationale organisaties en veiligheidsinstituten. Leiden excelleert in Life Sciences & Health. Delft is een broedplaats voor hightech maakindustrie, robotics, AI, quantum en ruimtevaart. Zoetermeer biedt ruimte voor groei in digitale technologie en maakindustrie. Rotterdam biedt een krachtige proeftuin voor technologie-toepassingen in de haven en innovatieve zorg.
Op basis van economische waarde, geopolitieke kansen, maatschappelijke missies en regionale inbedding identificeert HCSS vijf sterk aanwezige en zes opkomende ecosystemen, waaronder Life Sciences, Agrifood, Lucht- & Ruimtevaart, Water, Data/AI, Robotics, Semicon, Quantum en Imaging/Optical. Veel van deze ecosystemen kennen hoge toegevoegde waarde en sterke exportpotentie.
HCSS identificeert bovendien zeven kansrijke ecosysteemcombinaties—zoals Observeren, meten en uitvoeren, Gezondheid en slimme systemen en Een weerbare water- en maritieme wereld—waarin kruisbestuiving tussen technologieën nieuwe economische groei mogelijk maakt. Deze combinaties benutten de regionale diversiteit en versterken de onderlinge waardeketens tussen gemeenten.
De studie concludeert dat de grootste kansen liggen in kennisintensieve, ruimte-efficiënte en exportgedreven sectoren die bijdragen aan maatschappelijke missies zoals veiligheid, gezondheid, duurzaamheid en strategische autonomie.
HCSS doet hiervoor concrete aanbevelingen:
- versterk de combinatie Data/AI–Imaging/Optical–Robotica;
- ontwikkel regionale launching customers;
- breng ketens en knelpunten gezamenlijk in kaart;
- creëer ‘combinatietafels’ voor strategische samenwerking;
- en werk grensoverschrijdend samen met andere Nederlandse regio’s.
Gemeentespecifieke aanbevelingen helpen Den Haag, Delft, Leiden, Zoetermeer en Rotterdam hun unieke rollen te verzilveren binnen één samenhangende, toekomstgerichte Kennisregio aan Zee.
Auteurs: Ron Stoop, Pieter-Jan Vandoren en Anna Hoefnagels
Met bijdragen van: Philippe van Pappelendam, Michel Rademaker en Thomas Jansen
Dit rapport is opgesteld in opdracht van de Kennisregio aan Zee, een samenwerkingsverband bestaande uit de gemeenten Den Haag, Delft, Leiden, Zoetermeer en Rotterdam. Deze rapportage is het resultaat van onafhankelijk onderzoek. De verantwoordelijkheid voor de inhoud ligt volledig bij de auteurs.






