Europa wil ook op militair gebied onafhankelijker kunnen opereren van Amerika. Demissionair staatssecretaris Gijs Tuinman ziet hoe we Europese alternatieven proberen op te tuigen, maar vaak loopt het nog spaak omdat Europese landen elkaar de tent uitvechten. Ook denkt Tuinman dat we de dreigende toon van Trump serieus moeten nemen, maar we kunnen niet zonder Amerika.
Om Europa slagvaardiger en weerbaarder te maken moeten we onszelf opnieuw uitvinden denkt Tuinman. Denk daarbij onder meer aan hoe een groep van koplopers in Europa samen op kan trekken in plaats van dat je alles doet via inkooporganisaties van de Europese Unie.
Dat en veel meer bespreek Paul van Liempt in deze aflevering van De Strateeg met Gijs Tuinman die over 2 weken afscheid neemt als bewindspersoon.
Bron: BNR Nieuwsradio, De Strateeg, 8 februari 2025
De Europese samenwerking op het gebied van defensie loopt te vaak vast en levert te veel onderling gekibbel op. Dat zegt demissionair staatssecretaris van Defensie Gijs Tuinman in de BNR-podcast De Strateeg. ‘Elke keer bouwen we weer een nieuw clubje’, stelt hij. Volgens Tuinman moet Europa af van versnippering en meer inzetten op samenwerking tussen koplopers.
Volgens de demissionair staatssecretaris werkt het huidige model met allerlei inkoop- en samenwerkingsorganisaties niet goed. ‘Je hebt OCCAR, PESCO, de Europese Defensieorganisatie EDA en de NAVO-inkooporganisatie NSPA. Hou daar een keer mee op en kijk meer naar koplopersstrategieën’, zegt Tuinman. ‘Als een aantal landen echt vooruit wil, laat die dan samen snel ontwikkelen.’
Frans-Duits project
Europa heeft volgens Tuinman nog altijd geen goed alternatief voor belangrijke Amerikaanse wapensystemen. Zo ontbreekt een Europees equivalent voor het Patriot-luchtverdedigingssysteem en ook voor de F-35-gevechtsvliegtuigen. Dat is onze eigen Europese schuld, stelt hij.
Hij wijst daarbij op het mislukte Frans-Duitse project voor een Europees gevechtsvliegtuig van de zesde generatie. ‘Macron en Merkel hebben daar zo’n acht jaar geleden hun handtekening onder gezet. Daar hebben de Fransen en Duitsers jarenlang over gebakkeleid. Uiteindelijk ging het om twee industriepartners die er niet uit zijn gekomen.’
Afhankelijkheid
Toch hoeven Europese landen volgens Tuinman niet bang te zijn dat de VS zomaar de stekker uit de F-35-ondersteuning trekt. ‘Dat zouden ze kunnen, maar dat gaan ze niet doen. We zitten samen in het Joint Program Office met alle landen die vanaf dag één meedoen.’ Hoewel Europa in veel opzichten afhankelijk is van de Verenigde Staten, benadrukt Tuinman dat die afhankelijkheid wederzijds is. ‘Wij zijn afhankelijk van de Amerikanen, maar zij ook van ons op een aantal onderdelen en aspecten.’
De Amerikaanse kritiek op Europa, onder meer in de nationale veiligheidsstrategie, neemt Tuinman serieus. Maar verontwaardiging vindt hij niet terecht. ‘Wij zeggen zelf dat we in Europa meer onze eigen broek moeten ophouden, dan kunnen we niet boos zijn als iemand anders dat ook opschrijft.’
Bron: BNR’s De Strateeg, 9 februari 2026
Over deze podcast
De Strateeg is een podcast van BNR in samenwerking met het Den Haag Centrum voor Strategische Studies (HCSS). Abonneer je via bnr.nl/destrateeg om geen enkele aflevering te missen.
- Host: Paul van Liempt
- Redactie: Michaël Roele
Experts
Related Content
