In het Defensief | Abonnement op gevechtsvliegtuigen? Patrick Bolder vindt het geen slecht idee

Nederland en Europa investeren miljarden extra in defensie. Maar wat moeten we eigenlijk zelf bezitten? En wanneer is het slimmer om militaire capaciteit te delen of zelfs te leasen? Is een soort ‘Netflix-model’ voor defensie denkbaar, of maakt dat ons juist gevaarlijk afhankelijk van anderen?

Daarover gaat deze aflevering van In het Defensief. Te gast is strategisch analist Patrick Bolder van het Den Haag Centrum voor Strategische Studies (HCSS). Hij legt uit waarom de discussie over gezamenlijke militaire capaciteit al tijden speelt, en waarom samenwerking binnen Europa volgens hem onvermijdelijk is.

Volgens Bolder zijn sommige militaire middelen simpelweg te belangrijk om uit handen te geven. Munitie, brandstof en kritieke wapensystemen moeten altijd beschikbaar zijn. Maar voor extreem dure capaciteiten, zoals strategisch luchttransport, grote verkenningsvliegtuigen of drones, kan Europese samenwerking juist veel efficiënter zijn. Daarbij verwijst hij naar bestaande NAVO-initiatieven, waarbij landen gezamenlijk beschikken over vliegtuigen zonder dat ieder land alles zelf hoeft aan te schaffen.

Tegelijkertijd waarschuwt Bolder voor afhankelijkheid. Moderne wapensystemen bestaan steeds meer uit software en digitale logistiek. Daardoor kunnen landen afhankelijk worden van buitenlandse fabrikanten of zelfs individuele bedrijven. De discussie rond Starlink in Oekraïne en de voortdurende afhankelijkheid van Amerikaanse ondersteuning voor de F-35 laten volgens hem zien hoe kwetsbaar die situatie kan zijn.

Europa zal daarom meer verantwoordelijkheid moeten nemen voor de eigen defensie-industrie, stelt Bolder. Niet alleen door meer samen te werken, maar ook door productie en onderzoek beter over de Europese landen te verdelen. Frankrijk zou zich kunnen richten op gevechtsvliegtuigen, Duitsland op tanks, Nederland op radartechnologie en andere landen op bijvoorbeeld scheepsbouw of luchtverdediging. Alleen door die versnippering te verminderen kan Europa minder afhankelijk worden van de Verenigde Staten én sneller militaire capaciteit opbouwen.

Bron: 12 augustus, In het defensief