Poetins oorlog neemt al langer een hybride vorm aan, maar inmiddels lijkt de berichtgeving over een grootschaliger aanval geloofwaardiger dan ooit. De Westerse inlichtingendiensten draaien overuren. Zou Poetin de Baltische staten binnenvallen, aanslagen plegen (zoals de mislukte poging in Leipzig), of drones het Europees grondgebied insturen? Dat is onmogelijk te voorspellen.
Maar, zegt HCSS-onderzoeksdirecteur Dr. Tim Sweijs, in gesprek met Jort Kelder: de internationale orde is momenteel zo verdeeld dat Poetin kansen ruikt. Dat is geen bangmakerij.
“Ik maak me ernstig zorgen,” zegt Sweijs bij Dr Kelder en Co op NPO Radio 1. “Ons HCSS Datalab heeft een vervijfvoudiging gezien van het aantal hybride aanvallen, en een verschuiving van het virtuele naar het fysieke domein. Treinsabotages, spoofing van gps-signalen, brandstichtingen – en niet alleen aan het oostfront. Wat je nu de laatste maanden ziet, zijn steeds gevaarlijkere aanvallen, zoals in Leipzig begin augustus waarin bijna een vrachtvliegtuig is opgeblazen, drones die de Poolse grens overschieten.”
Het gaat niet goed met de Russische oorlog in Oekraïne – afgelopen zomer verloren ze 40.000 soldaten per maand, dood of gewond. Dat is de orde van grootte van de Nederlandse krijgsmacht. Poetin probeert daarom een wig binnen de NAVO te drijven, door steeds gevaarlijkere aanvallen te doen – geen traditionele aanval met tanks – maar een probe, een testje, om te kijken hoe wij reageren.
Een test van Artikel 5 dus. Gaan we iets terugdoen? Gaan de Amerikanen ons steunen? Valt de NAVO uit elkaar? De Russen denken dat ze onze wil kunnen breken. Als het echt pijn gaat doen, kan het zijn dat we de steun aan Oekraïne verminderen, of stoppen.
Dus waarom slaan we niet wat harder terug? Waarom is Europa zo defensief en afwachtend?
“Allereerst moeten we niet vergeten dat dit een conflict is waar een nucleaire schaduw overheen hangt,” zegt Sweijs. “En de Russen voelen zich heel comfortabel met het uitbuiten van deze nucleaire schaduw. ‘Jullie durven toch niks te doen, want wij hebben kernwapens.’ Wij reageren heel lijdzaam; eerst zeggen dat er niks aan de hand is, nu heel voorzichtig man en paard noemen, maar we doen nog steeds niks.”
Ondertussen was er op 27 september een groot Nationaal Vredesprotest onder de noemer ‘Stop de Oorlogskoorts’ op de Dam in Amsterdam. Naïef? Of zit daar meer achter? “Het is niet zo dat de NAVO, de EU of Nederland een oorlog tegen Rusland is gestart,” benadrukt Sweijs. “Als wij willen dat Oekraïne blijft bestaan als soeverein land, dan kunnen we nu niet opzij rollen om Rusland zijn zin te geven.”
“Bij HCSS heb ik onlangs een studie uitgebracht waarin we betogen dat we niet meer lijdzaam moeten toekijken, maar veel proactiever moeten optreden: Deny, Disrupt, Degrade, Deter. Zorg dat Rusland deze aanvallen niet kan uitvoeren,
Want terwijl het dondert in Europa, sabelt quasi-bondgenoot Trump vakkundig de internationale organisaties neer. Wie hecht er nog waarde aan de VN, NAVO, of het ICC, als ‘s werelds grootmachten er nauwelijks aandacht aan schenken? En zit Europa überhaupt nog aan tafel?
Kijk het hele gesprek met Tim Sweijs, waarin ook de ontmoeting tussen Xi en Trump en de rol van China in de wereld aan bod komen, hier terug:
Bron: Dr Kelder en Co, NPO Radio 1, zaterdag 26 september 2026
Experts
Related Content
