HCSS in the media

Paul Verhagen over TikTok: Gevaarlijk, of onderdeel van een geopolitiek spel?

August 3rd 2020 - 22:00

Microsoft wil de Amerikaanse kant van de app graag overnemen, maar Trump wil het populaire TikTok verbieden. Terecht, of is het onderdeel van een geopolitiek spel, nu de relatie tussen China en de VS op een dieptepunt is? HCSS Data scientist Paul Verhagen gaf uitleg bij BNR Nieuwsradio en NU.nl.

De klokt tikt voor het populaire social medium TikTok. Dit weekend wilde Donald Trump het nog verbieden omdat het Chinese bedrijf data zou verzamelen van Amerikaanse burgers. Daarop besloot TikTok om de Amerikaanse tak dan maar te verkopen. Microsoft is geïnteresseerd en Trump geeft hen 'toestemming' om de deal te sluiten. Daarvoor hebben Microsoft en ByteDance, het moederbedrijf van TikTok, tot 15 september de tijd voor.

Paul Verhagen, datawetenschapper bij het Den Haag Centrum voor Strategische Studies, legt uit bij BNR uit waar deze actie van Trump vandaan komt. 'Een deel van de strategie is als volgt: alles waar een Chinees vlaggetje bij staat, is slecht, zo denkt een deel van de Trump-regering. Dat is een deel van hun strategie op het buitenlandbeleid, maar ook een deel van het politieke beleid is dat alles wat met China te maken heeft, slecht is. Kijk naar het coronavirus. TikTok is hier nu ook in terecht gekomen', is de verklaring van Verhagen.

Het meesterbrein achter dit plan is naar alle waarschijnlijkheid een adviseur van Trump, zo stelt de datawetenschapper. 'Het advies kwam ook vrij plotseling en dat schijnt veroorzaakt te zijn door één van Trumps beleidsadviseurs, Peter Navorro. Hij is een belangrijke handelsadviseur, die eerder in 2011 al een boek 'Death by China' schreef. Dan weet je ook gelijk hoe hij erin staat.'

Verhagen ziet dat de mogelijke ban van TikTok past in een langer gevecht van Trump tegen Chinese techbedrijven. 'Trump wint er niet veel mee. Maar het voedt de hele discussie over onder andere 5G en Huawei, dus dat Chinese techbedrijven een gevaar vormen voor de Amerikaanse samenleving. Bij 5G is dat nog wel te zeggen, maar TikTok heeft naar mijn weten geen hele grote veiligheidsgevolgen. Wel is het verbannen van alle telefoons van overheidsmedewerkers, die mogen het niet gebruiken.'

Luister het gesprek terug bij BNR Nieuwsradio.

Waarom heeft Donald Trump het gemunt op TikTok, vraagt ook NU.nl zich af. De VS neemt zijn verhouding met China onder de loep en nu is de populaire videoapp onderwerp van discussie. De kwestie is niet los te zien van de relatie tussen de twee landen, zegt analist Paul Verhagen van het The Hague Centre for Strategic Studies (HCSS).

"De relatie tussen de VS en China bevindt zich op een dieptepunt", zegt Verhagen. "TikTok past heel goed in een Amerikaanse discussie over de rol van Chinese bedrijven en het verhaal dat het Witte Huis daarover naar buiten brengt: alles uit China is eng. China is de vijand."

Hoe het Witte Huis omgaat met TikTok is deels vergelijkbaar met hoe het eveneens Chinese bedrijf Huawei door de VS in de ban wordt gedaan. Huawei-smartphones zijn al jarenlang niet meer op de Amerikaanse markt te vinden. Nu 5G-netwerken worden uitgerold, wordt ook de telecomapparatuur van het bedrijf geweerd.

De VS wijst op het risico dat Huawei-apparatuur door China gebruikt kan worden voor spionage. Dat China het op het Westen gemunt heeft is geen geheim: de Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (AIVD) waarschuwt met enige regelmaat voor Chinese spionage in Nederland. Dat betekent dat technologie uit dat soort landen risico's met zich meebrengt.

"Bij Huawei speelt mee dat 5G een heel belangrijke technologie is", zegt Verhagen. "TikTok is een leuke app, maar wat is de meerwaarde? Het is uiteindelijk een vrij onschuldig platform. Het is niet te vergelijken met 5G."

Het verschil met Facebook en Google - Amerikaanse bedrijven die via hun apps óók veel gegevens verzamelen - is dat [een] Chinees bedrijf in het Westen niet automatisch van hetzelfde vertrouwen geniet, zegt Verhagen. Dat heeft te maken met hoe China bedrijven uit het land kan gebruiken. "In principe kan China alles gebruiken wat Chinese bedrijven aan kunnen leveren. Bijvoorbeeld in de Xinjiang-provincie (waar het land de Oeigoerse minderheid onderdrukt, red.) of voor andere kwaadaardige doeleinden."

Lees het hele artikel terug bij NU.nl

Paul Verhagen is a data scientist at HCSS, and holds a Master’s degree in Environment and Resource Management from the Vrije Universiteit Amsterdam. He obtained his Bachelor’s degree at Amsterdam University College majoring in theoretical physics and philosophy. Paul has attended exchange programs in Beijing, Hong Kong and Shanghai. Prior to joining HCSS, Paul interned at the Dutch Ministry of Foreign Affairs where he worked on global cyber capacity.